Przygotowanie pliku z napisami dla potrzeb stacjonarnego odtwarzacza DVD

Spis treści:

  • Wprowadzenie
  • Czego będziemy potrzebować ?
  • Instalacja programów
  • Przygotowanie programu do pracy
  • Praca z programem
    • Usunięcie zbędnych napisów
    • Usunięcie tagów
    • Korekta pisowni
    • Poszukiwanie błędów
    • Korekta czasów wyświetlania
    • Dopasowanie linii
    • Synchronizacja napisów
    • Konwersja i zapisanie napisów
  • Zmiana strony kodowej znaków

Wprowadzenie

Nikt z nas nie wątpi w ogromną popularność stacjonarnych odtwarzaczy, które posiadają obsługę dekodowania filmów w formacie MPEG-4 zwanym popularnie formatem DivX. Początkowo firmy produkujące tego typu odtwarzacze postawiły na samą możliwość dekodowania tego właśnie formatu. Zapomniały jednak o tym, że obraz i dźwięk to nie wszystko. Większość filmów posiada jeszcze zapisane w osobnych plikach napisy dialogowe. Co z nimi ? Niebawem producenci wyszli naprzeciw oczekiwaniom konsumentów. Do starych modeli zaczęły pojawiać się uaktualnienia oprogramowania, które dodawały obsługę plików tekstowych. Zaczęto też produkować całkiem nowe modele, posiadające nominalnie tę właśnie opcję. Na dzień dzisiejszy mamy do wyboru wiele różnych modeli stacjonarnych player’ów DVD, które oprócz odczytu plików w formacie MPEG-4 obsługują również zapisane na płycie CD/DVD pliki z napisami dialogowymi. Sam odtwarzacz DVD nie jest jednak komputerem i stąd w dalszym ciągu pojawiają się różnego rodzaju problemy i niezgodności. Artykuł ten ma pomóc przygotować plik napisów w taki sposób, aby były one poprawnie wyświetlane na ekranie podczas oglądania filmu. Trzeba jednak wziąć pod uwagę, że z powodu różnic między poszczególnymi odtwarzaczami, mnogości wszelakich oryginalnych i nieoryginalnych firmware artykuł ten nie może być uniwersalny. Na pewno jednak pokaże jakich sposobów można użyć, aby dostosować napisy do potrzeb danego odtwarzacza DVD.

Na wstępie warto zaznaczyć, że nie wszystkie opisane tu zabiegi będą konieczne do wykonania. Jak wspomniałem wyżej, wszystko zależy od tego jakim odtwarzaczem (oprogramowaniem) dysponujemy. Niektóre odtwarzacze “potrafią” odczytać napisy zawarte w plikach tekstowych formatów .txt. Inne nie posiadają tej możliwości i konieczna jest wcześniejsza konwersja tych napisów do innego – obsługiwanego przez odtwarzacz – formatu. Jeszcze inne rozpoznają polskie znaki diakrytyczne tylko w odpowiedniej stronie kodowej i tu z kolei konieczna będzie zmiana strony kodowania. Warto zatem na początku zapoznać się dokładnie z instrukcją obsługi lub informacjami dotyczącymi nowego oprogramowania, żeby wiedzieć co dokładnie musimy z naszymi napisami zrobić i w jaki sposób je przygotować.

Czego będziemy potrzebować ?

Do obróbki napisów oraz ich ewentualnej konwersji do innego formatu użyjemy programu Subtitle WorkShop.

Nie będę też odkrywczy jeśli napiszę, że potrzebne nam będą: plik z filmem oraz plik z napisami 🙂 Zawczasu zadbajmy, aby oba pliki posiadały taką samą nazwę. Podobnie, jak to widać na poniższym obrazku. Są przynajmniej dwa powody, byśmy w ten sposób nazwali swoje pliki.

Napisy zapisane w pliku .txt mogą mieć różną postać, o czym przekonamy się otwierając taki plik za pomocą systemowego notatnika. Najczęściej mamy do czynienia z formatem klatkowym, tzw. MicroDVD. Najlepiej będzie, jeśli zaopatrzymy się w takie właśnie napisy. Znaki ” | ” oznaczają miejsca, w których napis zostanie podzielony na dwie linie (górną i dolną).

Instalacja programów

Zainstalujmy najpierw program Subtitle WorkShop. Na samym początku instalator poprosi nas o wybranie języka używanego podczas instalacji. Nie mamy tu zbyt dużego wyboru, więc pozostaje nam zostawić język angielski jak na poniższym zrzucie.

Będziemy też mogli wybrać dowolne składniki, które są możliwe do zainstalowania. Myślę, że utaj również oznaczenia domyślne są optymalne.

Na sam koniec instalacji zobaczymy okno potwierdzające jej pomyślne zakończenie i zapytanie czy chcemy teraz uruchomić aplikację. Jeśli od razu będziemy chcieli kontynuować pracę według poniższej instrukcji, to możemy kliknąć na Finish. Jeśli zaś trochę się zmęczyliśmy :), to możemy odznaczyć opcję Run Subtitle WorkShop i uruchomić program samodzielnie, kiedy już odpoczniemy i nabierzemy sił do dalszej pracy 🙂

Jeśli nasz odtwarzacz obsługuje polską czcionkę w stronie kodowej ISO 9985-2, to konieczna będzie końcowa modyfikacja tekstu, do czego użyjemy programu Gżegżółka XPJeśli z instrukcji odtwarzacza i oprogramowania wynika, że nie jest to konieczne, to pomińmy ten punkt i nie instalujmy tej aplikacji. Podczas instalacji Gżegżółki, zobaczymy okno, w którym będziemy mogli wybrać zestawy znaków i standardy. Jeśli chodzi o system kodowania, to wybierzmy ten, który odpowiada naszemu systemowi operacyjnemu (informacje podane w nawiasach).

Systemy kodowania

ANSI to odmiana kodów ASCII czyli standardowego sposobu przypisania liczb do znaków pisarskich. Jest on jednakowy dla wszystkich komputerów niezależnie od kraju użytkowania. Różnice w stosunku do ASCII nie są duże. Polegają na braku w zakresie rozszerzonym ANSI znaków semigraficznych i sterujących drukarką, oraz innym umieszczeniu znaków narodowych.

Unicode jest nowoczesnym sposobem kodowania obejmującym znaki używane na całym świecie w tym wielu, jeżeli wręcz nie wszystkich, krajów (np. polskie, hieroglify czy cyrylicę), symbole muzyczne, techniczne, wymowy i inne często spotykane.

W kolejnym oknie wybierzmy opcje jak poniżej.

Na końcu zobaczymy oczywiście standardowe potwierdzenie i zapytanie o uruchomienie programu. Ze względu na to, że aplikacji tej użyjemy dopiero na samym końcu, możemy teraz odznaczyć opcję Uruchom Gżegżółkę XP i kliknąć na Zakończ.

Przygotowanie programu do pracy

Po uruchomieniu programu Subtitle WorkShop skonfigurujemy go w ten sposób, aby jego późniejsze działania dały nam pożądane efekty. Na wstępie skorzystajmy z możliwości wyboru ojczystego języka interfejsu.

Teraz program komunikuje się z nami w języku polskim. Wejdźmy do menu Ustawienia jak pokazuje poniższy obrazek.

Najpierw zajmiemy się konfiguracją panelu Ogólne.
Opcja Żądaj potwierdzenia kasowania napisów zabezpieczy nas przed przypadkowym usunięciem danego napisu. Program będzie prosił nas o potwierdzenie za każdym razem, kiedy będziemy chcieli usunąć jakąś linię.
Automatycznie szukaj pliku z filmem spowoduje, że po wczytaniu napisów, program załaduje automatycznie film. będziemy mieli zatem do dyspozycji podgląd filmu i wyświetlanych napisów. Opcja zadziała wówczas, gdy nazwy filmu i napisów są takie same.
Funkcja Wymuszaj tryb pracy z czasem zamiast klatek spowoduje, że po załadowaniu napisów zapisanych w formacie klatkowym (patrz wyżej), klatki zostaną przeliczone na czas, co będzie dla nas znacznie wygodniejsze podczas obróbki i korekty napisów.

Przejdźmy teraz do ustawień Zaawansowane.
Tutaj zdefiniujemy jak długa ma być pojedyncza linia napisu oraz kiedy program ma zastosować łamanie tej linii w przypadku, gdy będzie ona zbyt długa. Jako linię rozumiemy tu nie cały napis mieszczący się w zakresie danego czasu wyświetlania, ale ciąg wyrazów następujących po lub przed znakiem łamania “|”. Zwykle dwie linie tworzą dany napis. Często jednak znak łamania przypada w takim miejscu, lub ogólnie cały napis jest zbyt obszerny, że pojedyncza linia staje się zbyt długa. Jest to częstą przyczyną nieprawidłowości w wyświetlaniu napisów na ekranie telewizora. Ustawienia, które niżej zaproponowałem nie są uniwersalne. Wszystko zależy jak duża jest czcionka napisów zdefiniowana w oprogramowaniu odtwarzacza DVD i jak duże są odstępy między znakami. Możemy spróbować użyć poniższych ustawień, a jeśli okaże się, że linie będą zbyt długie dla naszego ekranu, możemy zmniejszyć wartości w polach poniższego okna.

Przechodzimy do kolejnej gałęzi w menu ustawień – Zestawy znaków. Tu zdefiniujemy jaki zestaw znaków tworzyć będzie tekst, który za chwilę wczytamy do programu. Zakładając, że będziemy operować tylko i wyłącznie na polskich znakach, wybieramy ustawienia jak na poniższym ekranie.

Dalej konfigurujemy i przygotowujemy nasz program do pracy. Tym razem wejdźmy w menu Narzędzia -> Informacje i błędy -> Ustawienia. Tutaj zdefiniujemy jakie rodzaje błędów ma wykrywać program podczas sprawdzania dokumentu oraz które z nich mają być automatycznie poprawione.

Najpierw ustawmy wszystko w zakładce Ogólne zgodnie z poniższym obrazkiem.

Kolejna zakładka – Zaawansowane i znowu możemy się posłużyć zaproponowanymi poniżej ustawieniami.

Przechodzimy do następnej zakładki Sprawdzaj. Tutaj możemy wybrać jakie elementy wyłapywane będą przez program podczas sprawdzania błędów. Nic nie stoi na przeszkodzie, żeby program poinformował nas o jak największej liczbie potencjalnych błędów, które potem sami będziemy mogli odrzucić, bądź poprawić. Proponujemy następujące ustawienia widoczne poniżej.

Co innego, jeśli chodzi o ustawienia w zakładce Popraw. Często zdarza się, że program wyłapuje błędy, które tak naprawdę nimi nie są i potem stara się je poprawiać – nie zawsze słusznie. Skutkuje to oczywiście sytuacją, w której poprawnie zapisany napis zmiana się w nieprawidłowy. Aby tego uniknąć proponujemy odznaczyć niektóre z poniższych opcji i wybrać ustawienia jak na obrazku. W zakładce Sprawdzaj zdefiniowaliśmy już wiele ewentualnych błędów. Wszystkie one na końcu sprawdzania dokumentu zostaną zaznaczone na czerwono, więc zawsze będziemy mogli sami je poprawić. Jest to lepsze rozwiązanie niż pozwolenie programowi na samoczynne poprawianie niektórych z nich.

Skonfigurujmy teraz ostatnią zakładkę Niepotrzebne spacje. Tutaj stosowne okazuje się odznaczenie wyróżnionych poniżej opcji, które pomocne są w przypadku obróbki napisów hiszpańskich. W przypadku polskich napisów mogą spowodować nieprawidłowości podczas sprawdzania i korekty pisowni.

Praca z programem

Jeśli ustawiliśmy już wszystko, o czym była mowa wyżej, możemy już wczytać do programu nasze napisy. Wchodzimy w menu Plik i klikamy na Otwórz plik napisów…. Oczywiście zaraz potem pojawi nam się okno poszukiwania pliku na naszym komputerze.

Zobaczymy, że wraz z napisami załadowany został nasz film, którego podgląd pojawił się na ciemnym ekranie u góry.

Usunięcie zbędnych napisów

Prawie wszystkie pobrane z sieci napisy dialogowe posiadają w swojej treści informacje o ich twórcy, o witrynie, z której pobraliśmy pliki oraz inne informacje o charakterze reklamowym bądź informacyjnym. Jeśli chcemy, możemy je pozostawić, choć z pewnością film będzie wyglądał bardziej elegancko jeśli je usuniemy. Tego typu wpisy umieszczane są zwykle na samym początku i na samym końcu napisów. Przykładowe wpisy widać na obrazku poniżej.

Tego typu napisy możemy oczywiście usunąć. Najpierw zaznaczamy wszystkie napisy, które chcemy skasować. Jeśli jest ich kilka (w tym na początku i na końcu dokumentu) to możemy posłużyć się myszką i klawiszem Ctrl w celu zaznaczenia wszystkich wybranych. Po zaznaczeniu zbędnych napisów uruchamiamy menu Edycja i klikamy na Usuń zaznaczone.

Usunięcie tagów

Często można spotkać się z sytuacją, że w naszych napisach zastosowano tak zwane tagi, które pochodzą i które powszechnie stosowane są w języku html. Są to specjalne znaczniki definiujące styl pisma (jego pogrubienie, pochylenie, podkreślenie, kolor czcionki). Systemowe filtry, player’y rozpoznają te tagi i odpowiednio modyfikują wygląd napisów na ekranie. Niestety stacjonarne odtwarzacze DVD takiej możliwości nie posiadają i stąd wpisy tagów są traktowane jako zwykły tekst, a same tagi wyświetlane są na ekranie w postaci liter. Najczęściej spotkać można tagi definiujące kursywę czyli tekst pochylony. Mają one postać wpisów typu “{y:i}” lub “<i>”. Możemy też spotkać się z tagami oznaczającymi pogrubienie tekstu “{y:b}” lub “<b>” przykłady takich tagów pochylających tekst widać na poniższym obrazku.

Kiedy zaznaczymy kilka wpisów zawierających tego typu tagi (z pomocą klawisza Ctrl), a następnie klikniemy na którymś z nich prawym przyciskiem myszy, zauważymy, że w małym okienku, które się pojawi zaznaczony jest rodzaj stylu, jaki posiadają wybrane przez nas napisy. W tym przypadku jest to właśnie kursywa, czyli pochylenie tekstu. Wystarczy, że teraz odhaczymy kursywę (lub inny obecny styl) i tagi w zaznaczonych przez nas napisach znikną.

Jeśli tego typu tagów jest w naszych napisach bardzo wiele, możemy nieco ułatwić sobie życie. nie musimy zaznaczać wszystkich linii zawierających tagi danego typu. Możemy od razu zaznaczyć cały dokument ( Edycja -> Zaznacz wszystko ). Kiedy już zaznaczymy wszystkie napisy, klikamy prawym przyciskiem myszy. wtedy pojawi nam się okienko ze stylami. Żaden styl nie będzie zaznaczony, bowiem wybraliśmy wszystkie napisy, również te, które nie zawierają żadnych tagów. Teraz możemy zaznaczyć dany typ stylu, który występuje w naszym dokumencie. Po tym zabiegu wszystkie napisy zostaną objęte tym stylem – również te, które wcześniej go nie posiadały. Teraz wystarczy ponownie wykonać prawoklik i odznaczyć dany styl. Wszystkie napisy zostaną pozbawione danego stylu i nie będą zawierały tagów danego typu.

Korekta pisowni

Usunęliśmy zbędne napisy, pozbyliśmy się bezużytecznych tagów. Teraz możemy przystąpić do sprawdzenia pisowni. Literówki, błędy ortograficzne, błędy gramatyczne, interpunkcyjne, stylistyczne – wszystko to możemy w dostatku znaleźć w pobranych napisach. Moduł sprawdzający pisownię stara się wyłapywać błędy ortograficzne, nieznane wyrazy i literówki, powtarzające się słowa. Sprawdzanie pisowni uruchamiamy, wchodząc do menu Narzędzia -> Sprawdzanie pisowni

Program od razu zacznie sprawdzać pisownię, a o ewentualnych błędach będziemy mogli się dowiedzieć obserwując nowe okienko, które się pojawi. Każdy napotkany błąd program zaznaczał będzie kolorem czerwonym w polu Nie ma w słowniku. W oknie Sugestie będziemy mogli wybierać wyrazy, na które program zamieni znalezione i zaznaczone na czerwono słowa. W tym celu zaznaczamy poprawne słowo w oknie Sugestie i klikamy na Zamień. Kliknięcie na Zamień wszystko spowoduje, że program w ten sam sposób postąpi ze wszystkimi pozostałymi, ale takimi samymi błędami. W naszym przypadku wszystkie słowa “Jesu” zostałyby zamienione na “Jezu”. Funkcja jak najbardziej przydatna.
Jeśli odnalezione i oznaczone przez program słowo jest prawidłowe możemy dodać je do słownika programu. Kolejnym razem program uzna je za poprawne i podczas kolejnej pracy z programem nie zaznaczy go na czerwono jako błąd. Możemy to uczynić za pomocą przycisku Dodaj do słownika. Jeśli zaś danego – zaznaczonego na czerwono – słowa nie chcemy korygować ani też nie chcemy dodawać go do słownika, to możemy użyć przycisku Ignoruj raz lub Ignoruj wszystkie. Ta druga opcja spowoduje, że dane słowo zostanie zignorowane całkowicie z całym dokumencie i program już w ogóle o nie nie zapyta podczas bieżącego sprawdzania pisowni.

Na końcu program powiadomi nas ile zmian wprowadziliśmy w całym tekście.

Poszukiwanie błędów

Sprawdziliśmy już pisownię i poprawiliśmy ewentualne błędy. Teraz pozwolimy, by program znalazł ich więcej (zbyt długie linie, niepotrzebne spacje, zbyt krótkie lub zbyt długie czasy wyświetlania napisów i inne). W tym celu dostajemy się do menu Narzędzia , następnie Informacje i błędy i uruchamiamy opcję Znajdź błędy….

Program automatycznie zacznie przeszukiwać dokument i wyłapywać błędy, które zdefiniowaliśmy na samym początku w zakładce Sprawdzaj w menu Ustawienia (patrz tutaj). Wcześniej – w zakładce Popraw – zdefiniowaliśmy, które błędy mogą zostać poprawione przez program bez naszej ingerencji (patrz tutaj). Możemy zatem teraz uruchomić korektę klikając na przycisk Popraw błędy!

Program szybko poprawi błędy, które będzie mógł poprawić. W naszym oknie pojawią się stosowne informacje ile i jakich błędów zostało poprawionych. Możemy potem kliknąć na Ok.

Zobaczymy teraz, że w panelu głównym pojawiły się napisy zaznaczone na kolor czerwony. Są to napisy, które zawierają potencjalne błędy, ale które nie zostały jeszcze poprawione. W dalszej części artykułu będziemy starać się stopniowo zmniejszać ich liczbę 🙂

Korekta czasów wyświetlania

Poprawiliśmy już pisownię, program wykrył błędy i poprawił te, które wcześniej zdefiniowaliśmy. Pozostały jeszcze błędy,których program nie mógł wcześniej poprawić. Część z nich poprawimy teraz przy pomocy szybko działających i wygodnych modułów. Zacznijmy od nieprawidłowej długości czasu wyświetlania. Czas wyświetlania pojedynczego napisu może być zbyt krótki – wtedy widz nie zdąży go przeczytać podczas oglądania filmu, lub też zbyt długi i wtedy napis będzie niepotrzebnie pozostawał na ekranie przez czas, w którym nie będzie słychać żadnych dialogów. Wcześniej program zaznaczył nam na czerwono wszystkie wyłapane i nie poprawione do tej pory błędy. Najeżdżając na napis z błędem, możemy zobaczyć podpowiedź jakiego typu jest to błąd. Czasem jeden napis zawiera kilka błędów równocześnie. Na poniższym obrazku wadzimy zbyt długi czas wyświetlania.

Poprawimy teraz za jednym zamachem zbyt długie i zbyt krótkie czasy wyświetlania. W tym celu wchodzimy do menu Edycja -> Czasy i wybieramy Ustaw granice czasu wyświetlania…

Pojawi nam się nowe okienko, w którym definiujemy maksymalny i minimalny czas wyświetlania. Napisy, które będą wykraczać poza podane tutaj granice zostaną automatycznie poprawione, a ich czasy odpowiednio skrócone lub wydłużone. Proponujemy poniższe ustawienia. Aby je zastosować, klikamy na Zastosuj.

Z pewnością zdziwiony będzie ten, kto po powyższym zabiegu zauważy, że zaznaczone na czerwono napisy nadal są obecne, a podpowiedzi informują nas o złych czasach wyświetlania. Nie ma obawy ! Wystarczy teraz ponownie sprawdzić dokument i z pewnością sygnalizacja o błędnych czasach wyświetlania zniknie. W celu szybkiego sprawdzenia dokumentu wciskamy klawisz F9. Za każdym razem kiedy poprawimy jakieś błędy warto cisnąć ten klawisz, aby zminimalizować liczbę zaznaczonych na czerwono napisów i mieć lepszy wgląd w pozostałe – oczekujące na korektę – błędy.

Dopasowanie linii

Zajmiemy się teraz dopasowaniem długości linii i miejsca łamania napisów na linie. Jest to istotna rzecz dla poprawnego wyświetlania napisów na ekranie telewizora. Nie raz zdarza się, że zbyt długie linie są ucinane lub ich końce pozostają na ekranie. Wszystko zależy od oprogramowanie jakim dysponujemy. Możemy jednak zabezpieczyć się przy tymi niepożądanymi efektami lub przynajmniej je zminimalizować. Skorzystajmy najpierw z tzw. Inteligentnego dopasowania linii, które wykona część pracy za nas. Na samym początku zdefiniowaliśmy moduł tej czynności (patrz tutaj). Na wstępie musimy zaznaczyć cały nasz dokument. Robimy, wybierając funkcję Zaznacz wszystko jak na poniższym obrazku.

Zobaczymy wtedy, że wszystkie nasze napisy zostały zaznaczone.

Możemy teraz uruchomić moduł Inteligentne dopasowanie linii

Po tym zabiegu zmienią się miejsca łamania napisów na poszczególne linie.
Teraz możemy znowu wcisnąć na klawiaturze klawisz F9 w celu weryfikacji błędów. Z pewnością zauważymy, że wiele czerwonych zaznaczeń zostanie zdjętych z naszych napisów. Zbyt długie linie są zwykle najtrudniejszym do usunięcia błędem. Jeśli tego typu błędy nadal będą sygnalizowane, to zastosujemy dalsze zabiegi.
Mamy teraz do wyboru dwa moduły. Wybór danego z nich zależy od tego jak wygląda nasz napis, który posiada zbyt długie linie. Musimy się zatem przyjrzeć wyróżnionym na czerwono napisom ze zbyt długimi liniami. Chodzi tu głównie o miejsce dzielenia (łamania) napisu na linie oznaczone symbolem “|“.
Wariant pierwszy – miejsce to przypada przed znakiem “-” oznaczającym kolejna wypowiedź lub przypada po kropce w zdaniu, czy też po przecinku.

Dla takich napisów możemy użyć tzw. Szybkiego dzielenia napisu, przy czym napis, który chcemy podzielić musi być zaznaczony w momencie wybrania tej opcji.

Po aktywacji tej funkcji zobaczymy, że napis został podzielony na dwa.

Wariant drugi – miejsce łamania przypada w mniej charakterystycznym i stosownym do podzielenia napisu miejscu.

W takim wypadku najlepiej sami podzielmy nasz napis na dwie linie i ustalmy jak długie mają one być i gdzie ma nastąpić dzielenie napisu na linie. Do tego zadania służy opcja Podziel na dwa napisy…

Po wybraniu tej opcji pokażą nam się dwa panele. W górnym będziemy mogli ustalić nowy napis jaki powstanie jako pierwszy, w dolnym zaś będzie podgląd napisu, który znajdzie się jako drugi po podziale. Możemy dowolnie zmodyfikować teksty tych napisów. Przenieść część tekstu z jednego do drugiego napisu metodą kopiuj i wklej. Możemy też ustalić miejsca łamania na linie w nowo powstałych napisach. Każda nowa linijka tekstu w oknie z napisem to nowa linia. Zadbajmy zatem, aby napis nie miał więcej niż jedną linię oraz aby żadna linia nie była dłuższa niż 38 znaków. Ilość znaków dla każdej linii napisu podana jest tuz nad okienkiem z napisem. Na poniższym obrazku widzimy, że napis pierwszy ma 32 znaki w jednej linii. Napis drugi ma w sumie 40 znaków,a każda linia ma ich po 20. Kiedy już ustawimy sobie nasze napisy, musimy jeszcze przypisać im jakieś czasy wyświetlania. Myślę, że skorzystanie z oferowanych przez program profili będzie optymalne. U samej góry widzimy kilka przycisków 1:1, 1:2 i inne. Oznaczają one stosunek czasów jakie zostana przydzielone kolejno pierwszemu i drugiemu napisowi. Jeśli zatem w taki sposób zmieniliśmy nasze napisy, że pierwszy z nich jest dwa razy dłuższy od drugiego, to stosowne będzie wybranie opcji 2:1. Jeśli napisy zawierają mniej więcej tyle samo tekstu, to możemy skorzystać z profilu 1:1. W naszym przypadku zaznaczenie opcji Kontynuuj bezpośrednio może okazać się korzystne. Oznacza to, że program tak dopasuje czasy wyświetlania obu nowych napisów, że natychmiast po zniknięciu pierwszego pojawi się drugi. Zabezpieczy nas to przed ingerencyjną desynchronizacją, która może wystąpić po tego typu zabiegu. Kiedy juz ustawimy proporcje czasów, możemy ruszyć do ataku i podzielić nasz napis na dwa nowe, przyciskając na Podziel.

Jeśli już wykorzystamy wszystkie opisane wyżej sposoby w celu korekty długości linii, to znowu możemy posłużyć się klawiszem F9 w celu sprawdzenia dokumentu i pozbycia się zaznaczenia błędów, które już zostały poprawione.

Synchronizacja napisów

Czynności opisane w tym punkcie są – w porównaniu z poprzednimi – rzadziej stosowane. Czasem jednak zdarzy się, że żadne napisy nie pasują do naszego filmu i dialogi rozbiegają się z wyświetlanym na ekranie tekstem. Istnieje kilka sposobów dopracowania synchronizacji z filmem. W artykule tym zaproponuję jeden z nich, który wydaje się być najbardziej skutecznym, a jednocześnie optymalnym do zastosowania przy dużej desynchronizacji.
Na początku wybierzmy sobie jakiś napis i zaznaczmy go. Najlepiej niech to będzie taki napis, dla którego nietrudno będzie nam odnaleźć odpowiednik w postaci mówionego dialogu filmowego podczas podglądu. Z pewnością dla osób znających choć trochę język filmu nie będzie to problem. Następnie poszukajmy przyciskami nawigacji podglądu filmu momentu, w którym powinien pojawić się zaznaczony przez nas wcześniej napis. W tym momencie kliknijmy szybko na przycisk 

Kliknięcie na ten przycisk spowoduje powiązanie ustalonego przez nas napisu z danym momentem filmu. W ten sposób stworzyliśmy jeden punkt synchronizacji. W podanym niżej okienku mamy informacje na temat starego czasu i czasu,który w trakcie synchronizacji zostanie dopasowany do napisu. Po zaznaczeniu pierwszego punktu, możemy odsunąć gdzieś na bok okienko z listą punktów synchronizacji i dodawać w ten sam sposób nowe punkty. Zadbajmy, by takich punktów było przynajmniej 5 rozrzuconych po całym filmie. Im większa desynchronizacja, tym więcej punktów powinniśmy wybrać w celu jej poprawy. Na samym końcu powróćmy do okienka z listą punktów synchronizacji i kliknijmy na Synchronizuj!

Konwersja i zapisanie napisów

Mam nadzieję, że z pomocą powyższych porad i objaśnień udało Wam się wyeliminować wszystkie lub przynajmniej większość wykazanych błędów. Jeśli tak, to przyszedł czas na zapisanie wprowadzonych modyfikacji.
Jeśli nasz odtwarzacz obsługuje napisy MicroDVD w postaci pliku tekstowego z rozszerzeniem .TXT, to wystarczy, że zapiszemy wprowadzone przez nas zmiany, klikając jak widać poniżej.

Jeśli jednak nasze DVD nie obsługuje napisów TXT, musimy zapisać je do innego formatu. Najpopularniejszymi formatami obsługiwanymi przez odtwarzacze DVD są formaty SRT oraz SUB. Tutaj najlepiej zasięgnąć informacji w instrukcji obsługi danego odtwarzacza lub dostarczonego do niego oprogramowania. Jeśli nie jesteśmy do końca pewni, to nic nie stoi na przeszkodzie, aby na płytce CD/DVD oprócz filmu nagrać kilka różnych plików z napisami w różnych formatach i przekonać się który z nich zostanie przez nasz odtwarzacz odczytany. Pliki z napisami mają niewielką zawartość danych i nie są dużymi plikami – z pewnością zmieszczą się na płycie obok filmu. Aby zapisać nasze napisy do formatu SUB wybieramy z menu Plik opcję Zapisz jako – patrz obrazek poniżej.

Po wybraniu tej opcji pokaże nam się okno z przeróżnymi formatami. Wybieramy format MicroDVD i dwukrotnie klikamy na ikonce formatu.

Pojawi się potwierdzenie zapisania nowych napisów.

Zapis do formatu SRT wygląda bardzo podobnie. Z menu Plik wybieramy opcję Zapisz jako, a spośród wszystkich formatów wybieramy Sub Rip.

Podobnie jak opisane wyżej, program zaproponuje nazwę naszym napisom i poprosi o potwierdzenie zapisu.

Zmiana strony kodowej znaków

Ten punkt artykułu będzie przydatny tylko tym, którzy posiadają odtwarzacz (oprogramowanie) obsługujący napisy jedynie w standardzie kodowania znaków ISO 8859-2. Dane na temat tego, jaki typ kodowania jest obsługiwany przez nasz odtwarzacz powinny znajdować w instrukcji obsługi lub informacji dołączonej do oprogramowania.
W celu zmiany strony kodowej naszych poprawionych i zapisanych wcześniej napisów uruchamiamy program Gżegżółka XP.
Zaraz na wstępie skonfigurujemy program i przygotujemy do pracy. W tym celu wybierzmy Projekt -> Ustawienia.

Przejdziemy od razu do zakładki Konwersja, gdzie z powodzeniem możemy odznaczyć wiele zbędnych dla nas opcji. Patrz poniższy screen.

Kolejna zakładka to Rozpoznawanie standardu. Proponujemy poniższe ustawienia.

Przygotowaliśmy juz program do pracy. Możemy wczytać nasz plik z napisami, który wcześniej przygotowaliśmy w programie Subtitle WorkShop.

Jeśli chcemy mieć możliwość wczytania do programu nie tylko plików z rozszerzeniem .txt, ale również innych formatów, np. .srt czy .sub, musimy odpowiednio ustawić typ plików, wybierając w oknie Pliki typu -> Wszystkie pliki. Dopiero wtedy program rozpozna nasz plik i będziemy mogli załadować go bez problemów.

Ja u siebie załadowałem plik typu .sub, który pojawił się w głównym oknie programu.

Teraz upewnijmy się, że wybrany jest tryb Konwersja, a kierunek konwersji to Automatyczny >>> ISO 8859-2 (Europa Środkowa). Teraz możemy już kliknąć na Start.

Program poprosi o potwierdzenie rozpoczęcia konwersji znaków.

Konwersja dokona się w ułamku sekundy, a naszym oczom ukaże się treść informacyjna dotycząca przebiegu procesu i efektu końcowego.

Po tym zabiegu możemy już zamknąć program Gżegżółka. Napisy, które wczytaliśmy do programu zostały przekonwertowane na inną stronę kodową. Program zapisał też stare napisy (przed zmianą strony kodowej) w kopii pod nazwą odpowiadającą nazwie pliku oryginalnego, ale z rozszerzeniem .bak. Jeśli będziemy chcieli przywrócić te napisy do życia wystarczy zlikwidować to rozszerzenie.

W ten oto sposób dobrnęliśmy do końca. Teraz możemy już nagrać nasz film wraz z napisami na nośnik i odtwarzać na stacjonarnym odtwarzaczu DVD. Niektóre odtwarzacze automatycznie odczytują pliki z napisami, w innych musimy tę czynność wywołać specjalnymi przyciskami na pilocie. Większość odtwarzaczy wymaga, aby nazwa pliku z napisami była taka sama jak nazwa pliku filmowego i stąd między innymi moja uwaga na samym początku, żeby w ten właśnie sposób nazwać nasze pliki.

Być może dla niektórych cały proces przygotowywania napisów wydaje się zbyt pracochłonny i skomplikowany. Myślę jednak, że jeśli przyjdzie Wam w ten sposób poprawiać napisy wielokrotnie, to szybko stanie się to dla nas rutyną i wszystkie czynności będziecie wykonywać automatycznie i bardzo szybko. Wszystko po to, by finalnie cieszyć się wspaniałymi napisami dialogowymi na ekranie naszego telewizora 🙂